Trả lời PV 26 – Kỉ niệm 30 năm
thành lập Trung tâm QLĐH GTCC TP.HCM
(26/9/1996 – 26/9/2026)
Lê trung Tính,
Nguyên Giám đốc, PGĐ TT QL& ĐH VTHKCC
PCT Hiệp hội vận tải TP.HCM
(9/9/26)
Câu hỏi PV 1:
Từ những ngày đầu thành lập với những tuyến xe buýt còn rất ít, ông nhớ nhất điều gì về những ngày đầu xây dựng ngành giao thông công cộng Thành phố?
Câu trả lời 1:
Sau gần 21 năm ngày 30/4/1975 thống nhất đất nước, hệ thống xe buýt TP Sài Gòn – Gia Định trước đây chẳng không phát triển tương xứng với sự phát triển KT-XH của thành phố thời bấy giờ, mà còn có chiều hướng ngày càng kém hơn! Tức nguy cơ tụt hậu!!!
Trước thực tại dó, lúc bấy giờ Sở GTCC TP. HCM đã có đề án nghiên cứu thành lập Trung tâm QLĐH GTCC theo mô hình PTA ở các nước phát triển nhằm có đơn vị chuyên trách cho lĩnh vực này và nhằm vực dậy hệ thống VTHKCC ở TP.
Tuy nhiên, do là mô hình tiên tiến chưa có ở VN nên lúc bất giờ cũng gặp khá nhiêu khó khăn và mãi đến 12/9/1996 QĐ thành lập Trung tâm mới có! và đây là đơn vị đầu tiên trong cả nước! ngay cả Trung tâm QLĐH GTDT Hà Nội cũng chỉ thành lập vào năm 1998, tức 2 năm sau!
Những khó khăn mà chúng tôi nói đã thể hiện qua cái tên dài thòn 16 -17 chữ “ Trung tâm QLĐH VTHKCC TP.HCM” mà chức năng nhiệm vụ lại hạn hẹp, là điều mà chúng tôi phải làm rõ để khỏi trùng lắp với các lĩnh vực VTHK khác, mà sau này rất nhiều người hỏi vì sao phải đặt cái tên Trung tâm dài như thế?!
Câu hỏi 2:
Sau 30 năm, từ 8 tuyến xe buýt ban đầu đến một mạng lưới giao thông công cộng ngày càng hiện đại, xanh và đa dạng, ông đánh giá bước chuyển mình này như thế nào? Đâu là điều khiến ông tự hào nhất?
Câu trả lời 2:
Đến nay sau 30 năm, tuy chưa phải là một đơn vị phát triển như mong muốn của chính quyền và cư dân thanh phố, nhưng Trung tâm đã từng bước vươn lên đảm nhận được chức năng nhiệm vụ cốt lõi của mình, góp phần đáng kể trong sự phát triển KT-XH của không chỉ ở riêng thành phố mang tên Bác mà còn góp phần cho sự nghiệp phát triển ngành GTVT của cả nước!
Điều mà chúng tôi đáng tự hào nhất thì có khá nhiều nhưng tôi xin kể ra một số cột mốc chính:
Một là, là với vai trò tiên phong của mình, sau đó ngành VTHKCC TP Hà Nội cũng thành lập Trung tâm QLĐH GTDT vào nam 1998 và đến nay cả nước theo tôi được biết đã có đến 5- 6 Trung tâm QLĐH đã thành lập ở các tỉnh, TP khác!
Hai là, Trước khi triển khai phục hồi và phát triển hệ thống VTHKCC thành phố chỉ đạt gần 100.000 HK/ngày, trong 10 năm TP đã đạt hai cột mốc đáng tự hào là : 500.000 HK/ngày và 1,2 triệu HK/ngày vào năm 2008, ngưỡng mà chính quyền thành phố có thể bắt đầu thực hiện chính sách hạn chế phương tiện cá nhân!
Năm 2008 đạt một com bô thành quả đáng tự hào:
- SL 452 triệu HK/năm;
- Giờ phục vụ trong ngày 16g/ngày;
- Thời gian giãn cách 1-2 phút/Xe ( Tuyen 56, số 6 , 8….);
- Tốc độ vận doanh lên đến 19.9 km/g;
- Nhưng chỉ có 610 tỉ trợ giá!!
Ba là, tuy vẫn còn nhiều mặt hạn chế nhưng hệ thống VTHK CC TP đã đi tiên phong trong việc:
- Sử dụng xe gầm thấp và trạm dừng nhà chờ cho người khuyết tật;
- Sử dụng chế độ miễn giảm vé cho người cao tuổi, người khuyết tật trong khi cả nước chưa có luật này;
- Cách đây hơn 15 năm, khi Thủ tướng chính phủ chưa có chỉ thị Chuyển đổi xanh (Net zero vào năm 2050), TP.HCM đã đi tiên phong sử dụng một hệ thống xe buýt sạch lên đến 700 – 800 xe CNG…..Còn nay, theo lịch trình NET Zero đến 2050, nhưng TP ta đã mạnh dạn đạt chỉ tiêu vào năm 2030 toàn bộ hệ thống VTHKCC tức cả xe buýt và Taxi đạt chỉ tiêu 100% xanh, tức đi trước các tỉnh, thành phố khác chừng 5 -10 năm!
Bốn là, hoặc hàng loạt điểm nhấn nữa như:
- Sau khi 8 tuyen xe buýt ra đời với chất lượng phục vụ mới, ngay đợt hai đã có hàng loạt xe buýt mới mà cao điểm nhất là chủ trương thay 1.000 xe lam 3 bánh cũ kỹ bằng 1000 xe Suzuki đời mới;
- Sử dụng lần đầu tiên trong cả nước xe buýt 2 tầng, nhằm phục vụ nhu cầu chiều cao của HS – SV vào giờ cao điểm; ….
Câu hỏi 3.
Ông kỳ vọng thế hệ trẻ hôm nay sẽ tiếp nối và tạo ra những thay đổi gì cho giao thông công cộng Thành phố trong thời gian tới?
Câu trả lời 3:
Hiện nay TPHCM sau khi sáp nhập với 2 tỉnh Bình Dương và VT- BR qui mô của TP đã trở thành một “siêu đô thị trên thế giới” nên với một DT gần 7.000 km2 và dân số lên đến 14 triệu người, nên hệ thống GTCC phục vụ cho TP này sẽ gặp nhiều thách thức! Tuy nhien, với những thuận lợi mới như:
- Hệ thống VTHKCC tiếp tục được chính quyền TP trợ giá mà chủ trương “miễn vé cho toàn dân” đi lại, là một cú hích đầy ý nghĩa giúp hệ thống VTHKCC sớm lột xác!
- Nguồn lực đầu tư cho hạ tầng cao hơn nhiều so với 5- 10 năm trước đây;
- Phương tiện thiết bị khoa học tiên tiến, vận dụng vào lĩnh vực VTHKCC ngày càng rẻ và đa đạng;
- Đội ngũ CBCNV ngày nay thành thạo công nghệ…
Nên chúng tôi rất có kỳ vọng Trung tâm sẽ tiếp tục vai trò đầu đàn của đơn vị mình trên phạm vi cả nước!
Câu hỏi 4.
Nếu nhìn về 10 năm tới, ông mong muốn Trung tâm Quản lý giao thông công cộng sẽ trở thành một Trung tâm như thế nào, và ông muốn gửi gắm điều gì cho những người đang tiếp tục hành trình này?
Câu trả lời 4:
Với nguồn lực cả về vật chất và nhân sự hiện nay, trong 10 năm tôi chắc chắn hệ thống VTHK khối lượng lớn sẽ hình thành và như vậy hệ thống VTHKCC sẽ trở thành một mạng lưới luồng tuyến hoàn chỉnh;
Do vậy, kỳ vọng lớn nhất của tôi là Trung tâm sẽ “vươn vai phù dỗng” , gánh vác trách nhiệm thực sự của một cơ quan quản lý GTCC đúng nghĩa PTA như các thanh phố dô thị tien tien tren the giói, thực sự phục vụ thuan lọi su fđi lại của cu dan thanh phố và thực sự góp phần vào việc phát triên KT-XH của thành phố nói riêng và cả nước nói chung! Đồng thời thõa mản đến 30 – 40 % nhu cầu đi lại của hành khách, góp phần thúc đẩy sự hạn chế PT cá nhân, tránh kẹt xe nội thị, hinh thành một thành phố văn minh – lịch sự!
